حقوق در سوئد چگونه تعیین میشود
برخلاف بسیاری از کشورهای دیگر، سوئد حداقل دستمزد قانونی که دولت تعیین کند ندارد. در عوض، حقوق و سایر شرایط بازار کار از طریق مذاکره میان اتحادیههای کارگری و کارفرمایان تعیین میشود، که نتیجه آن بهصورت قرارداد دستهجمعی کار (kollektivavtal) درمیآید. یک قرارداد دستهجمعی کار از جمله حقوق، ساعات کاری، مرخصی و سایر شرایط استخدام را برای یک صنعت یا محل کار کامل تنظیم میکند. نه دولت، نه پادشاه و نه اتحادیه اروپا حقوق سوئدیها را تعیین نمیکنند – این طرفین بازار کار، یعنی اتحادیهها و کارفرمایان، هستند که این کار را با هم انجام میدهند. این نظام اغلب الگوی سوئدی (den svenska modellen) نامیده میشود.
بخش خصوصی و بخش دولتی
بازار کار سوئد اغلب به دو بخش اصلی تقسیم میشود:
- بخش خصوصی – شرکتهایی که در مالکیت افراد یا شرکتهای خصوصی هستند، برای نمونه فروشگاهها، صنایع و شرکتهای مشاوره. حدود ۷۰ درصد از کل شاغلان سوئد در بخش خصوصی کار میکنند.
- بخش دولتی – فعالیتهایی که توسط دولت، استانها یا شهرداریها اداره میشوند، برای نمونه مدارس، خدمات درمانی و پلیس. حدود ۳۰ درصد از کل شاغلان در این بخش کار میکنند.
بیمه بیکاری – حمایتی در برابر بیکاری
بیمه بیکاری (a-kassa) بیمهای است که در صورت بیکارشدن و برآوردهکردن برخی شرایط، برای نمونه سابقه کار و عضویت، غرامت اقتصادی پرداخت میکند. بنابراین بیمه بیکاری نه یک نوع مالیات است، نه یک بانک و نه یک اداره بازنشستگی، بلکه دقیقاً یک بیمه بیکاری است که هدف آن ایجاد یک شبکه حمایتی اقتصادی در زمان جستوجوی کار جدید است. فرد میتواند عضو یک صندوق بیمه بیکاری شود که اغلب به شغل یا صنعت او مرتبط است، و همچنین یک حمایت پایه برای کسانی که عضو نیستند اما شرایط خاصی را برآورده میکنند نیز وجود دارد.
مالیات بر حقوق
همه کسانی که در سوئد کار میکنند و درآمد کسب میکنند باید مالیات بر درآمد بر حقوق خود بپردازند – این موضوع صرفنظر از میزان درآمد و صرفنظر از تابعیت اعمال میشود. این مالیات معمولاً مستقیماً توسط کارفرما پیش از پرداخت حقوق کسر میشود. کار غیرقانونی (سیاه) کردن غیرقانونی است، یعنی دریافت پول برای کار بدون پرداخت مالیات بر آن درآمد. درآمدهای مالیاتی هزینههایی مانند خدمات درمانی، مدرسه، زیرساختها و بیمههای تأمین اجتماعی را تأمین مالی میکنند و بنابراین بخش بنیادینی از جامعه رفاه سوئد هستند.
اظهارنامه مالیاتی به اداره مالیات سوئد
هرکسی که در طول سال درآمد داشته باشد باید آن را به اداره مالیات سوئد (Skatteverket)، ادارهای که مسئول مالیات و ثبتنام سکونت در سوئد است، اظهار کند. اظهارنامه مالیاتی به این معناست که فرد اطلاعات مربوط به درآمد، کسورات و مالیاتی را که باید پرداخت یا بازپرداخت شود، تأیید یا تکمیل میکند. اداره مالیات سوئد با نهادهایی مانند اداره بیمههای اجتماعی (Försäkringskassan)، که کمکهزینهها و غرامتهایی مانند مرخصی والدین و مرخصی استعلاجی را مدیریت میکند، و اداره کاریابی سوئد (Arbetsförmedlingen)، که با جویندگان کار و اقدامات بازار کار سروکار دارد، متفاوت است.
بدهیها و اداره اجرای احکام
اگر فردی نتواند قبضها یا وامهای خود را بهموقع پرداخت کند، بدهی در نهایت ممکن است به اداره اجرای احکام (Kronofogdemyndigheten) برسد، ادارهای دولتی که از جمله وصول بدهیها و مطالبات پرداختنشده را بر عهده دارد. این اداره همچنین میتواند به افراد دارای بدهیهای سنگین از طریق فرآیندی به نام تسویه بدهی (skuldsanering) کمک کند، که به این معناست که فرد طی مدتی معین طبق برنامهای بدهیهای خود را بازپرداخت میکند و پس از پیروی از آن برنامه، از بدهی رها میشود. بنابراین اداره اجرای احکام گذرنامه صادر نمیکند، نرخ بهره تعیین نمیکند و افسر پلیس استخدام نمیکند – وظیفه این اداره دقیقاً به بدهیها و اجرای احکام مربوط میشود.
چرا دانستن این موضوع اهمیت دارد؟
دانش درباره بازار کار و اقتصاد شخصی به شما کمک میکند حقوق و تعهدات خود را بهعنوان یک نیروی کار در سوئد درک کنید – از نحوه تعیین حقوق گرفته تا آنچه در صورت بیکاری یا بروز مشکلات مالی رخ میدهد. همچنین این دانش عملی روزمرهای است که ارتباط با ادارات دولتی مانند اداره مالیات، اداره بیمههای اجتماعی و اداره اجرای احکام را آسانتر میکند.
آمادهشدن برای آزمون شهروندی
سؤالات مربوط به حقوق، قرارداد دستهجمعی کار، بیمه بیکاری، مالیات و اداره اجرای احکام موضوعی همیشگی در بخش دانش اجتماعی آزمون شهروندی هستند. با درک نحوه عملکرد بازار کار سوئد و ادارات دولتی، هم تشخیص پاسخ درست در آزمون آسانتر میشود و هم جهتیابی عملی در جامعه سوئد سادهتر خواهد بود. به یاد داشته باشید که این متن ابزار مطالعاتی است، نه یک سرویس رسمی دولتی، و نمیتواند قبولی در آزمون را تضمین کند – از آن همراه با سایر تمرینهای CitizenPrep بهعنوان پشتیبانی استفاده کنید.